in

ÇOCUKLARDA ÖFKE

ÇOCUKLARDA ÖFKE

Çocuklarımıza duygularının farkında olmayı ve duygularını nasıl uygun şekilde ifade edeceklerini öğretmek oldukça önem taşıyan bir konudur.

Bilmemiz gereken; öfkeyi kontrol edebilmemiz için önce bu duyguyu tanımamız gerektiğidir. Öfke; sevinç, mutluluk, üzgün olma gibi bir doğal duygu durumudur. Genel olarak sorun, öfkenin yaşanması değil nasıl yaşandığı ve nasıl ifade edildiğidir. Özellikle okul öncesi döneminde, önemli olan çocuğumuz öfkelendiğinde ve/veya şiddet içeren davranışlarda bulunduğunda çocuğumuzun duygularını ve kişiliğini değil, davranışının üzerinde konuşmaktır.

Okul öncesi dönemde öfke ve saldırgan davranışlar dürtüseldir. Hepimiz çocuklarımızın öfkesiyle, saldırgan davranışları* ile karşılaşıyoruz. Saldırganlık, bireyin kendi düşünce ya da davranışlarını, dıştaki direnmelere karşın zorla karşısındakilere benimsetme çabası olarak tanımlanır. Saldırganlık dürtüsü gösteren bir çocuk; hem fiziksel hem de psikolojik açıdan kendisine ve çevresindeki kişilere, nesnelere zarar verme davranışı gösterebilir.

Çocuklar istediği şeyi elde edemediğinde öfkelenir ve öfkelendiğinde, öfkesini şiddet gösterme şekilde ifade ediyorsa bunun 2 sebebi olabilir:

  1. Öğrenilmiş davranış olması: Ailedeki herhangi biri öfkeyi vurarak-kırarak ifade ediyorsa çocuk bunu bir “problem çözme yöntemi” olarak değerlendiriyor olabilir.
  2. Çocuğumuzun ne yapacağını bilmiyor olması.

Öfkelendiğinde, zarar verici eylemi durdurmakla birlikte öfkeyi baskılamamak gerekir. Baskılanan öfke duygusu daha da güçlenerek büyüyecektir.

Çocuğumuz öfkelendiğinde neler yapabiliriz?

  1. Duygularını ifade etme konusunda model olmak çok önemli. Öfkelendiğimizde sakinliğimizi koruyarak örnek olmalıyız. Çocuğumuz gergin ve sinirliyken onunla tartışmamalı, sakinleşmesini beklemeli, davranışı ile ilgili daha sonra konuşmalıyız.
  2. Sarılarak 10’a kadar veya 20’den geri sayabiliriz.
  3. Öfkeli olduğunu anladığımızı “öfkelendin farkındayım” gibi cümlelerle gösterebiliriz.
  4. “İyi hissetmen için ne yapabilirim,” diye sorabiliriz.
  5. Derin nefes alıp vermesini sağlayabiliriz.
  6. Öfke, kaygı, korku, sevgi, mutluluk vb duygularını ortaya çıkaran kutu oyunları oynayabiliriz.
  7. Enerjisini boşaltması için fırsat tanıyabiliriz. (Spor yapmak, güvenlik önlemleri alındığında trambolinde zıplamak veya tahtaya çivi çakma olabilir)
  8. Öfkeli olmadığı ya da zor bir durumla baş edebildiği anlarda çocuğumuzun bu davranışını tanımlayarak övebiliriz.
  9. Saldırgan davranışlara tolerans göstermemek de çok önemli. Çocuğumuzun istekleri saldırgan davranışları sonucunda yerine getiriliyorsa, isteklerini elde etmek için saldırganlığı araç olarak görmeye başlayacaktır. Çocuğa bu tür davranışlarının dezavantajları göstermemiz gerekiyor. Saldırgan davranışları ile isteklerini elde edemeyeceğini, istediği şeyleri kaybettiğini görmesi sağlayabiliriz.
  10. Başarma duygusunu tatması için olanak sağlamalıyız. Başarabileceği kadarıyla bir sorumluluk verip bitirmesi sağlayabiliriz.

Duyguları konuşmak, ifade etmek bazı yetişkinler için bile zorken, hayatın başındaki çocuklarımız için elbette daha zor. Bize düşen anlayışlı olmak, yol göstermek…

Şeyma TEKİN

Yazar Şeyma TEKİN

1985 doğumlu Şeyma TEKİN Dokuz Eylül Üniversitesi İstatistik Bölümünden mezun olmuştur. Bir bakanlıkta İstatistikçi olarak meslek hayatına başlamış daha sonra başka bir kamu kurumuna geçmiş o sırada Atatürk Üniversitesi Çocuk Gelişimi bölümünü okumuştur. Çocuklara olan ilgisinden dolayı çocuklara yönelik birçok eğitimlere katılmış en son Çocuk Kitabı Yazarlığı eğitimini tamamlamıştır. Henüz yayınlanmamış beş çocuk kitabı bulunmakla birlikte çalıştığı kurumun kreşinde Kreş Sorumlusu olarak görev yapmaktadır. Enerjisi dolup taşan bir oğul annesidir. Psikolog bir arkadaşı ile birlikte @içimdışımcocuk adlı bir instagram sayfası yönetmektedir.
Okumaktan, araştırmaktan ve üretmekten keyif alan Şeyma; psikoloji, ezoterik, spritüel konular, okült ilimler üzerine okumalar, araştırmalar yapmaktadır. Başlarda hobi olarak ilgi duyduğu astroloji alanında eğitimlerini alarak mesleğe dönüştürmüş ve insanlara olan ilgisini ve kişilerarası farklılıkları gökyüzü ilimi ile inceleyip doğum haritası danışmanlığı yapmaktadır.

Bir cevap yazın

Avatar

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

OBSESİF-KOMPÜLSİF BOZUKLUK

OĞLAN BİZİM KIZ BİZİM YA BORCU?